Autoagresja u dzieci i młodzieży

- Cięcie żyletkami, nożem, szkłem, ostrzem od strugaczki itp.;
- Intensywne drapanie się, często do krwi;
- Gryzienie się;
- Przypalanie się, np. zapalniczką;
- Wyrywanie sobie włosów i rzęs;
- Połykanie ostrych przedmiotów;
- Zadawanie sobie ciosów itp.
Wspólną cechą tych zachowań, jest pozbycie się bólu psychicznego poprzez zadawanie sobie bólu fizycznego.
Przyczyn samookaleczeń może być wiele. Agresja skierowana na siebie może wynikać z poczucia odrzucenia przez rodzinę lub rówieśników. Nie radzenia sobie z brakiem akceptacji. Nadmiernymi, wygórowanymi wymaganiami ze strony rodziców lub szkoły. Samouszkodzenia, mogą też być wynikiem traumatycznych przeżyć z przeszłości, np. gwałtu czy molestowania seksualnego. Mogą być sposobem zwrócenia na siebie uwagi lub wymuszenia jakiegoś zachowania lub rzeczy. Samookaleczanie może też być metodą na radzenie sobie z własnymi problemami i odczuciami, które ciężko jest wyrazić słowami. Często pełni funkcję rozładowania napięcia i redukcji lęku. Skłonności do zadawania sobie ran są również obserwowane w przebiegu wielu zaburzeń genetycznych, takich jak zespół Lescha-Nyhana (chorzy często gryzą palce i okolice), zespół kruchego chromosomu X i zespół Cornelii de Lange (chorzy wykazują skłonność do gryzienia się i uderzania w twarz).
Jest wiele miejsc, gdzie można uzyskać profesjonalne wsparcie, kiedy zauważymy zachowania autoagresywne u swoich dzieci. Bezpłatną pomoc można uzyskać w Poradniach Psychologiczno-Pedagogicznych oraz w Poradni Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży. Istnieje także możliwość uzyskania pomocy świadczonej odpłatnie – wówczas warto szukać psychoterapeuty specjalizującego się w psychoterapii dzieci i młodzieży.
Ważne, by zauważyć problem naszego dziecka i nie zostawić go bez pomocy.

Monika Sobczyk
Terapeuta Stowarzyszenia Psychoterapii PoRozumienie
Kielce, maj 2017 r.