Rozwój seksualny dzieci

Seksualność to temat, który budzi dużo emocji. Jest to pojęcie, które często jest tematem tabu. Ludzie wstydzą się mówić o seksie. Jeszcze trudniej jest, gdy „takie„ tematy trzeba poruszać z dzieckiem. Niewiedza na temat rozwoju seksualnego dziecka, może prowadzić do mylnego przeświadczenia, że naturalne zachowania są czymś złym. Masturbacja lub ekshibicjonizm dziecięcy często budzi niepokój i zakłopotanie rodziców. Czy jest się czym martwić? Czy takie zachowania są czymś „nienormalnym”? Jakie zachowania dziecka powinny nas zaniepokoić?
Według badań seksualność rozwija się od najmłodszych lat. Człowiek od początku istnienia jest istota seksualną. Nawe małe dzieci przed osiągnięciem dojrzałości seksualnej, są istotami zdolnymi do ekspresji swojej seksualności w sposób typowy dla swojego rozwoju i wieku.

Ekspresja seksualna dziecka może przyjmować różne formy m.in:
• Masturbację dziecięcą
Masturbacja jest to naturalny etap rozwoju. Pojawia się najczęściej w czasie odpieluchowania, kiedy dziecko zyskuje swobodny dostęp do genitaliów. Najczęściej dziecko masturbuje się w ukryciu. Takie zachowanie, nie jest niczym niepokojącym. W ten sposób dziecko uczy się swojego ciała, poznaje swoje reakcje, buduje obraz samego siebie.
• Ekshibicjonizm dziecięcy
W pewnym momencie nagość przestaje być czymś obojętnym dla dziecka. Nagle chce eksponować swoje ciało, chwalić się nim np. nie chce się ubrać po kąpieli, rozbiera się przy obcych. Widzi, że takie zachowania wzbudza reakcje u innych. Jest to dobry moment, żeby nauczyć dziecko przestrzegać granic i zasad względem własnego ciała.
• Podglądanie innych (rodziców, inne dzieci)
Podglądanie innych to chęć zaspokojenia ciekawości przez dziecko. Dziecko chce się dowiedzieć jak wyglądają inni, czy są zbudowani podobnie jak ja. Pojawiają się wtedy pytania o budowę ciała, różnicę między płciami.
• Zabawy erotyczne ( zabawa w lekarza, masażystę, w rodzinę)
Dzieci zaczynają naśladować zachowania rodziców, sceny z filmów lub bajek. Zabawy takie mają za zadanie spełnić trzy funkcję: dostarczyć wiedzy, przyjemności i stymulacji.
• Twórczość dziecięcą (rymowanki, wierszyki, opowiadania z wątkami erotycznymi)
Za pomocą swojej twórczości dziecko przekazuje treści, które je zainteresowało ale nie do końca je rozumie lub są zbyt trudne do wyrażenia. Twórczość taka, ma na celu rozładowanie napięcia, a z którym dziecko nie potrafi sobie poradzić.

Jakie zachowania dziecka powinny zaniepokoić rodziców? Przede wszystkim takie zachowania, które są:
• nieadekwatne do wieku i etapu rozwoju dziecka,
• mają charakter przymusowy,
• występują między dziećmi, które znacząco różnią się wiekiem, siłą fizyczną,
• kiedy dziecko używa zbyt szczegółowego słownictwa związanego z zachowaniami seksualnymi i miejscami intymnymi,
• kiedy dziecko prezentuje w zabawach zachowania bardziej przypominające zachowania osoby dorosłej;

Kiedy jakieś zachowanie budzi nasz niepokój warto baczniej poobserwować dziecko i porozmawiać na ten temat ze specjalistą.


mgr Monika Sobczyk
psychoterapeuta
Stowarzyszenie Psychoterapii PoRozumienie